Zadanie 6.2, matura czerwiec 2026, fizyka rozszerzona

3 pktobliczenioweśrednie (szac.)Czerwiec 2026

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Satelita S o masie m krąży po orbicie kołowej O wokół planety P. Ruch tego satelity odbywa się jedynie pod wpływem siły grawitacji planety P.

Przyjmij następujące dane i założenia:

• masa planety P wynosi M = 4,0 ⋅ 1022 kg

• promień planety P wynosi R = 1000 km

• promień orbity kołowej O wynosi r = 2 000 km

• planeta P ma sferycznie symetryczny rozkład masy

• pomijamy wpływ innych ciał (oprócz planety P) na ruch satelity S.

Polecenie

3 punkty

Oblicz T – okres obiegu satelity S po orbicie kołowej O. Zapisz obliczenia.

Pan Zenon

Nauczyciel fizyki, który zna to zadanie i klucz CKE. Wybierz, od czego zaczynasz.

  • Rozbierze polecenie, zakreśli dane w treści i rozpisze plan na tablicy.

  • Utknięcie w połowie? Poprowadzi krok po kroku, bez podawania gotowca.

  • Zdjęcie kartki albo tekst: punkty jak w kluczu CKE i to, co poprawić.

Jak oceniasz to zadanie?

Zaznacz po porównaniu z kluczem. Ocena trafia do Mojej nauki.

Rozwiązanie

Odpowiedź i schemat punktowania z klucza CKE.

Sprawdź rozwiązanie CKEUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

T ≈ 10,9 ⋅ 103 s

Przykładowe pełne rozwiązanie:

Na satelitę S poruszającego się po orbicie kołowej działa siła grawitacji, która pełni funkcję siły dośrodkowej. Zapiszemy równanie II zasady dynamiki identyfikujące siłę grawitacji jako siłę dośrodkową:

mado = Fg

Zastosujemy wzory na przyśpieszenie dośrodkowe oraz na siłę grawitacji:

mv2r=GMmr2→v2=GMrm\frac{v^2}{r} = \frac{GMm}{r^2} \rightarrow v^2 = \frac{GM}{r}

Skorzystamy ze związku v=2πrTv = \frac{2\pi r}{T} między okresem a prędkością w ruchu jednostajnym po okręgu:

(2πrT)2=GMr→4π2r2T2=GMr→T=2πr3GM\left(\frac{2\pi r}{T}\right)^2 = \frac{GM}{r} \rightarrow \frac{4\pi^2 r^2}{T^2} = \frac{GM}{r} \rightarrow T = 2\pi\sqrt{\frac{r^3}{GM}}

Podstawiamy dane i wykonujemy obliczenia:

T=2⋅3,142⋅(2⋅106 m)36,674⋅10−11 N⋅m2kg2⋅4,00⋅1022 kg≈10,88⋅103 sT = 2 \cdot 3{,}142 \cdot \sqrt{\frac{(2 \cdot 10^6\ \mathrm{m})^3}{6{,}674 \cdot 10^{-11}\ \frac{\mathrm{N \cdot m^2}}{\mathrm{kg^2}} \cdot 4{,}00 \cdot 10^{22}\ \mathrm{kg}}} \approx 10{,}88 \cdot 10^3\ \mathrm{s}

Schemat punktowania

3 pkt

poprawna metoda obliczenia okresu obiegu satelity S dookoła planety P oraz podanie prawidłowego wyniku liczbowego z jednostką: T ≈ 10,9 ⋅ 103 s.

2 pkt

zapisanie równania II zasady dynamiki, identyfikującego siłę grawitacji działającą na satelitę S jako siłę dośrodkową, oraz uwzględnienie w tym równaniu wzorów na przyśpieszenie dośrodkowe (z prędkością liniową albo prędkością kątową) i siłę grawitacji, oraz uwzględnienie/zapisanie związku między prędkością liniową (lub prędkością kątową) a okresem, np. mv2r=GMmr2m\frac{v^2}{r} = \frac{GMm}{r^2} oraz v=2πrTv = \frac{2\pi r}{T}, albo mω2r=GMmr2m\omega^2 r = \frac{GMm}{r^2} oraz ω=2πT\omega = \frac{2\pi}{T}, albo w jednym równaniu m(2πT)2r=GMmr2m\left(\frac{2\pi}{T}\right)^2 r = \frac{GMm}{r^2}

LUB – skorzystanie ze wzoru na prędkość orbitalną (dla orbity satelity S), łącznie z zastosowaniem wzoru na prędkość w ruchu jednostajnym po okręgu dla tej orbity oraz wyprowadzenie wzoru, z którego można bezpośrednio obliczyć okres T obiegu satelity S jedynie na podstawie odpowiednich stałych i danych, np. (v=GMr oraz v=2πrT)→T=2πr3GM\left(v = \sqrt{\frac{GM}{r}}\ \text{oraz}\ v = \frac{2\pi r}{T}\right) \rightarrow T = 2\pi\sqrt{\frac{r^3}{GM}}.

1 pkt

zapisanie równania II zasady dynamiki, identyfikującego siłę grawitacji działającą na satelitę jako siłę dośrodkową, np. mado = Fg albo Fdo = Fg

LUB – skorzystanie ze wzoru na prędkość orbitalną (dla orbity satelity S), łącznie z zastosowaniem wzoru na prędkość w ruchu jednostajnym po okręgu dla tej orbity, np. v=GMrv = \sqrt{\frac{GM}{r}} oraz v=2πrTv = \frac{2\pi r}{T}.

0 pkt

rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.