Zadanie 11, matura czerwiec 2023, matematyka rozszerzona

5 pktobliczenioweśrednie (szac.)Czerwiec 2023

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Polecenie

5 punktów

Ciąg (a, b, c) jest trzywyrazowym ciągiem geometrycznym o wyrazach dodatnich. Ciąg (2a, 2b, c + 1) jest trzywyrazowym ciągiem arytmetycznym. Ponadto spełniony jest warunek c − b = 6.

Oblicz a, b oraz c. Zapisz obliczenia.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Sposób I:

a = 1, b = 3, c = 9

Z warunku c − b = 6 wyznaczamy c = b + 6

Z warunku arytmetyczności ciągu (2a, 2b, b + 7): 2b=2a+b+722b = \frac{2a + b + 7}{2}

Stąd: b=23a+73b = \frac{2}{3}a + \frac{7}{3}

Wyznaczenie: c=23a+253c = \frac{2}{3}a + \frac{25}{3}

Z warunku geometryczności ciągu (a,23a+73,23a+253)(a, \frac{2}{3}a + \frac{7}{3}, \frac{2}{3}a + \frac{25}{3}): (23a+73)2=a(23a+253)(\frac{2}{3}a + \frac{7}{3})^2 = a(\frac{2}{3}a + \frac{25}{3})

Rozwiązanie: 2a2 + 47a − 49 = 0

a=−492a = -\frac{49}{2} lub a = 1

Ponieważ wyrazy są dodatnie: a = 1, b = 3, c = 9

Sprawdzenie: ciąg (1, 3, 9) jest dodatni i geometryczny o ilorazie 3, a (2, 6, 10) jest arytmetyczny o różnicy 4.

Sposób II:

Zapisujemy b = aq, c = aq2. Warunek c − b = 6 daje aq(q − 1) = 6. Mamy a ≠ 0; wartości q = 0 i q = 1 prowadziłyby do sprzeczności. Zatem a=6q2−qa=\frac6{q^2-q}.

Z własności ciągu arytmetycznego 2aq=2a+aq2+122aq=\frac{2a+aq^2+1}{2}, czyli 4aq = 2a + aq2 + 1.

Po podstawieniu a otrzymujemy 4⋅6q2−q⋅q=2⋅6q2−q+6q2−q⋅q2+14\cdot\frac6{q^2-q}\cdot q=2\cdot\frac6{q^2-q}+\frac6{q^2-q}\cdot q^2+1.

Mnożąc przez q2 − q ≠ 0, otrzymujemy 24q = 12 + 6q2 + q2 − q, czyli 7q2 − 25q + 12 = 0 i (q − 3)(7q − 4) = 0.

Stąd q = 3 lub q=47q=\frac47. Dla q=47q=\frac47 otrzymujemy a=6(47)2−47=−492<0a=\frac6{(\frac47)^2-\frac47}=-\frac{49}{2}<0, więc tę możliwość odrzucamy. Dla q = 3 mamy a=69−3=1a=\frac6{9-3}=1, b = 3, c = 9.

Ciąg (1, 3, 9) ma dodatnie wyrazy i iloraz 3, a (2, 6, 10) ma różnicę 4. Ostatecznie a = 1, b = 3, c = 9.

Schemat punktowania

5 pkt

obliczenie a = 1, b = 3, c = 9.

4 pkt

rozwiązanie równania z jedną niewiadomą, np. a=−492a=-\frac{49}{2} oraz a = 1 albo q = 3 oraz q=47q=\frac47.

3 pkt

zapisanie równania z jedną niewiadomą, np. (23a+73)2=a(23a+253)(\frac23a+\frac73)^2=a(\frac23a+\frac{25}{3}) albo 4⋅6q2−q⋅q=2⋅6q2−q+6q2−q⋅q2+14\cdot\frac6{q^2-q}\cdot q=2\cdot\frac6{q^2-q}+\frac6{q^2-q}\cdot q^2+1.

2 pkt

wykorzystanie własności obu ciągów i zapisanie układu z trzema niewiadomymi prowadzącego do rozwiązania, np. b2 = ac, 2b=2a+c+122b=\frac{2a+c+1}{2}, c − b = 6

– zapisanie wyrazów ciągu geometrycznego za pomocą jednej zmiennej, np. (a,23a+73,23a+253)(a,\frac23a+\frac73,\frac23a+\frac{25}{3})

ALBO

– zapisanie wyrazów ciągu arytmetycznego za pomocą jednej zmiennej, np. (2b2b+6,2b,b+7)(\frac{2b^2}{b+6},2b,b+7)

ALBO

– wykorzystanie własności obu ciągów i zapisanie układu z dwiema niewiadomymi prowadzącego do rozwiązania, np. 2aq=2a+aq2+122aq=\frac{2a+aq^2+1}{2} oraz aq2 − aq = 6.

albo

1 pkt

wykorzystanie własności ciągu arytmetycznego i zapisanie 2b=2a+c+122b=\frac{2a+c+1}{2}

– wykorzystanie własności ciągu arytmetycznego i zapisanie 2b=2a+b+6+122b=\frac{2a+b+6+1}{2}

ALBO

– wykorzystanie własności ciągu geometrycznego i zapisanie b2 = ac

ALBO

– wykorzystanie własności ciągu geometrycznego i zapisanie aq2 − aq = 6.

albo

0 pkt

rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.

Uwaga: jeżeli zdający nie odrzuci ujemnego rozwiązania a=−492a=-\frac{49}{2} i w konsekwencji poda dwie trójki liczb a, b, c, może otrzymać co najwyżej 4 punkty.

Uwagi ogólne:

1. Akceptowane są wszystkie rozwiązania merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.

2. Jeżeli zdający popełni błędy rachunkowe, które na żadnym etapie rozwiązania nie upraszczają i nie zmieniają danego zagadnienia, lecz stosuje poprawną metodę i konsekwentnie do popełnionych błędów rachunkowych rozwiązuje zadanie, to może otrzymać co najwyżej (n − 1) punktów (gdzie n jest maksymalną możliwą do uzyskania liczbą punktów za dane zadanie).

Komentarz. Jeśli zdający nie odrzuci ujemnego rozwiązania a=−492a = -\frac{49}{2} i poda dwie trójki liczb, może otrzymać co najwyżej 4 punkty.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.