Zadanie 5, matura czerwiec 2025, matematyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Polecenie
4 punktyWyznacz wszystkie wartości parametru m, dla których równanie
x2 + 2mx + 2m − 1 = 0
ma dwa różne rozwiązania rzeczywiste x1, x2 spełniające warunek
m(x12 + x22) = 3m ⋅ x1 ⋅ x2 + 2
Zapisz obliczenia.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
Sposób I
m = 2
Warunek Δ > 0: 4m2 − 8m + 4 > 0, czyli 4(m − 1)2 > 0, stąd
Przekształcenie warunku: m[(x1 + x2)2 − 2x1x2] = 3mx1x2 + 2
Zastosowanie wzorów Viete'a: x1 + x2 = −2m, x1x2 = 2m − 1
Podstawienie: m[4m2 − 2(2m − 1)] = 3m(2m − 1) + 2
Uproszczenie: 4m3 − 10m2 + 5m − 2 = 0
Rozkład: (m − 2)(4m2 − 2m + 1) = 0
Rozwiązanie: m = 2 (ponieważ 4m2 − 2m + 1 = 3m2 + (m − 1)2 > 0, równanie 4m2 − 2m + 1 = 0 nie ma pierwiastków rzeczywistych)
Sprawdzenie warunku Δ > 0:
Sposób II
Liczba −1 jest rozwiązaniem równania x2 + 2mx + 2m − 1 = 0. Ze wzorów Viète’a x1 + x2 = −2m, zatem drugi pierwiastek to x2 = 1 − 2m. Pierwiastki są różne dla m ≠ 1.
Podstawiamy je do warunku:
m[(−1)2 + (1 − 2m)2] = 3m ⋅ (−1)(1 − 2m) + 2,
m(2 − 4m + 4m2) = 6m2 − 3m + 2,
4m3 − 10m2 + 5m − 2 = 0,
4m2(m − 2) − 2m(m − 2) + (m − 2) = 0,
(m − 2)(4m2 − 2m + 1) = 0.
Wyróżnik trójmianu 4m2 − 2m + 1 jest ujemny (4 − 16 = −12), więc jego równanie nie ma rozwiązań rzeczywistych. Pozostaje m = 2, które spełnia także m ≠ 1. Warunki zadania są spełnione tylko dla m = 2.
Schemat punktowania
spełnienie trzech warunków:
1) poprawne rozwiązanie warunku m(x12 + x22) = 3m ⋅ x1 ⋅ x2 + 2: m = 2;
2) poprawne rozwiązanie warunku Δ > 0: LUB wyznaczenie wszystkich wartości parametru m, dla których x1 ≠ x2: m ≠ 1, LUB sprawdzenie, że dla m = 2 są spełnione warunki zadania;
3) zapisanie poprawnej odpowiedzi: m = 2.
poprawnie rozwiązany warunek Δ > 0: oraz zapisanie równania z jedną niewiadomą m, np. m[(−2m)2 − 2(2m − 1)] = 3m(2m − 1) + 2
– rozwiązanie warunku m(x12 + x22) = 3m ⋅ x1 ⋅ x2 + 2: m = 2,
ALBO
– zapisanie, że x1 ≠ x2 dla m ≠ 1, oraz zapisanie równania z jedną niewiadomą m, np. m[(−2m)2 − 2(2m − 1)] = 3m(2m − 1) + 2.
albo
poprawnie rozwiązany warunek Δ > 0: oraz przekształcenie warunku m(x12 + x22) = 3m ⋅ x1 ⋅ x2 + 2 do postaci pozwalającej na bezpośrednie zastosowanie wzorów Viète’a, np. m[(x1 + x2)2 − 2x1x2] = 3mx1x2 + 2
– zapisanie równania z jedną niewiadomą m, np. m[(−2m)2 − 2(2m − 1)] = 3m(2m − 1) + 2,
ALBO
– wyznaczenie pierwiastków trójmianu x2 + 2mx + (2m − 1): −1 oraz 1 − 2m, oraz zapisanie, że x1 ≠ x2 dla m ≠ 1.
albo
poprawnie rozwiązany warunek Δ > 0:
– przekształcenie warunku m(x12 + x22) = 3m ⋅ x1 ⋅ x2 + 2 do postaci pozwalającej na bezpośrednie zastosowanie wzorów Viète’a, np. m[(x1 + x2)2 − 2x1x2] = 3mx1x2 + 2,
ALBO
– wyznaczenie pierwiastków trójmianu x2 + 2mx + (2m − 1): −1 oraz 1 − 2m.
albo
rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.
Uwaga: jeżeli zdający przyjmie, że x12 + x22 jest równe (x1 + x2)2, oraz doprowadzi rozwiązanie konsekwentnie do końca, to otrzymuje 2 punkty za całe rozwiązanie.
Uwagi ogólne:
1. Akceptowane są wszystkie rozwiązania merytorycznie poprawne i spełniające warunki zadania.
2. Jeżeli zdający popełni błędy rachunkowe, które na żadnym etapie rozwiązania nie upraszczają i nie zmieniają danego zagadnienia, lecz stosuje poprawną metodę i konsekwentnie do popełnionych błędów rachunkowych rozwiązuje zadanie, to może otrzymać co najwyżej (n − 1) punktów (gdzie n jest maksymalną możliwą do uzyskania liczbą punktów za dane zadanie).
Komentarz. Należy pamiętać, że warunek Δ > 0 musi być spełniony dla przyjętego rozwiązania. Równanie 4m2 − 2m + 1 = 0 można zapisać jako 3m2 + (m − 1)2 > 0.