Zadanie 4.1, matura maj 2017, fizyka rozszerzona

3 pktotwarteśrednie 49%Maj 2017

Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.

Zadanie

Wspólne informacje do wiązki zadań

Kamień o masie 255 g upuszczono z okna na wysokości 19,4 m i zmierzono czas spadania.

Polecenie

3 punkty

Wykaż, że jeżeli przyjmiemy model zjawiska, w którym na kamień działa stała siła oporu powietrza o wartości 0,148 N, to obliczony w takim modelu czas spadania t jest zgodny z pomiarem, w którym otrzymano t = 2,05 ± 0,01 s.

Korepetytor

Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.

Wypróbuj za darmo

5 rozmów · bez karty · Zaloguj się

Sprawdź się

Jak poszło?

Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie

Odpowiedź z klucza CKE

Obliczony w modelu czas spadania t = 2,05 s mieści się w przedziale pomiaru 2,05 ± 0,01 s.

Sposób 1:

Czas spadania kamienia obliczamy ze wzoru na drogę (równą wysokości, z jakiej spada kamień) w ruchu jednostajnie przyśpieszonym prostoliniowym bez prędkości początkowej:

h=at22→t=2hah = \frac{at^2}{2} \rightarrow t = \sqrt{\frac{2h}{a}}

Ruch ze stałym przyśpieszeniem wynika z przyjętego modelu zjawiska, w którym wypadkowa siła działająca na kamień jest stała i wynosi:

Fw = mg − Fop

Przyśpieszenie w tym ruchu obliczamy z drugiej zasady dynamiki Newtona:

ma=mg−Fop→a=g−Fopm→a=9,81 ms2−0,148 N0,255 kg=9,23 ms2ma = mg - F_{op} \rightarrow a = g - \frac{F_{op}}{m} \rightarrow a = 9{,}81\ \frac{\mathrm{m}}{\mathrm{s^2}} - \frac{0{,}148\ \mathrm{N}}{0{,}255\ \mathrm{kg}} = 9{,}23\ \frac{\mathrm{m}}{\mathrm{s^2}}

Z powyższych zapisów wyznaczamy czas spadania:

t=2ha→t=2,05 st = \sqrt{\frac{2h}{a}} \rightarrow t = 2{,}05\ \mathrm{s} lub równoważnie t=2hmmg−Fop→t=2,05 st = \sqrt{\frac{2hm}{mg - F_{op}}} \rightarrow t = 2{,}05\ \mathrm{s}

Sposób 2 (wykorzystujący związek pomiędzy energią i pracą):

Korzystamy ze związku pomiędzy pracą i energią (zmiana energii mechanicznej kamienia podczas spadania jest równa pracy sił oporu):

E2−E1=Wop→12mv2−mgh=−Fop⋅hE_2 - E_1 = W_{op} \rightarrow \frac{1}{2}mv^2 - mgh = -F_{op} \cdot h

gdzie E2 jest energią mechaniczną kamienia tuż przed uderzeniem w ziemię, E1 jest energią mechaniczną kamienia na samym początku spadania, natomiast Wop jest pracą wykonaną przez siły oporu. Z ostatniego równania wyznaczamy wartość prędkości kamienia:

v=2(mgh−Foph)mv = \sqrt{\frac{2(mgh - F_{op}h)}{m}}

Następnie korzystamy ze związku między czasem a prędkością końcową w ruchu jednostajnie przyśpieszonym prostoliniowym bez prędkości początkowej:

h=12vt→t=2hv=2h2(mgh−Foph)m=2hmmg−Fop→t=2,05 sh = \frac{1}{2}vt \rightarrow t = \frac{2h}{v} = \frac{2h}{\sqrt{\frac{2(mgh - F_{op}h)}{m}}} = \sqrt{\frac{2hm}{mg - F_{op}}} \rightarrow t = 2{,}05\ \mathrm{s}

Schemat punktowania

3 pkt

prawidłowa metoda rozwiązania i prawidłowy wynik.

2 pkt

zapisanie wzoru na czas w ruchu jednostajnie przyśpieszonym dla tego przypadku oraz zapisanie drugiej zasady dynamiki z prawidłowym określeniem siły wypadkowej

LUB

– zapisanie wzoru na czas w ruchu jednostajnie przyśpieszonym (z prędkością) dla tego przypadku oraz zapisanie związku pomiędzy energiami i pracą siły oporu.

1 pkt

zapisanie wzoru na czas w ruchu jednostajnie przyśpieszonym dla tego przypadku

LUB

– zapisanie drugiej zasady dynamiki oraz prawidłowe określenie siły wypadkowej

LUB

– zapisanie poprawnego związku pomiędzy energiami i pracą siły oporu.

0 pkt

brak spełnienia powyższych kryteriów.

Komentarz. Wynik około 2,05 s jest zgodny z pomiarem 2,05 ± 0,01 s. Istotne jest prawidłowe uwzględnienie siły oporu w drugiej zasadzie dynamiki.

Umiejętności w zadaniu

Pliki cookies

Zapisujemy na Twoim urządzeniu to, bez czego serwis nie działa, np. zalogowanie. Plików analitycznych użyjemy tylko za Twoją zgodą. Szczegóły w polityce prywatności.