Zadanie 12.3, matura maj 2025, fizyka rozszerzona
Darmowe konto pozwoli wrócić do niego później.
Zadanie
Wspólne informacje do wiązki zadań
Izotop plutonu ulega rozpadowi promieniotwórczemu w wyniku przemiany α.
Podczas rozpadu jądra tego izotopu plutonu powstają cząstka α oraz jądro pewnego pierwiastka, który oznaczymy jako X.
Przyjmij, że w opisanym rozpadzie α:
• iloraz masy jądra pierwiastka X i masy cząstki α wynosi w zaokrągleniu
• w chwili tuż przed opisanym rozpadem jądro plutonu było nieruchome
• wartości prędkości jądra pierwiastka X i cząstki α – powstałych po rozpadzie jądra plutonu – są dużo mniejsze od wartości prędkości światła w próżni.
Polecenie
3 punktyPróbka zawierająca izotop plutonu wytwarza energię w postaci ciepła na skutek rozpadu promieniotwórczego tego izotopu plutonu. Moc cieplną generowaną przez tę próbkę oznaczymy jako P.
Próbka – w pewnej chwili t0 – wytwarzała moc cieplną równą P0 = 100 J/s.
Dokładnie po czasie t = 5 lat od chwili t0 moc cieplna spadła do wartości Pt = 96,13 J/s.
Przyjmij, że moc cieplna wytwarzana przez próbkę jest wprost proporcjonalna do liczby jąder izotopu plutonu pozostających w próbce .
Oblicz T – czas połowicznego rozpadu izotopu plutonu . Zapisz obliczenia. Wynik podaj w latach, zaokrąglony do dwóch cyfr znaczących.
Wskazówki: 1) Jeśli ac = b oraz a > 0, a ≠ 1, b > 0, to c = loga b.
2) Możesz wykorzystać wzór: dla a > 0, a ≠ 1, b > 0.
Korepetytor
Nie wiesz, jak ruszyć? Korepetytor zna to zadanie i poprowadzi Cię krok po kroku, bez gotowca.
5 rozmów · bez karty · Zaloguj się
Sprawdź się
Jak poszło?
Pokaż rozwiązanieUkryj rozwiązanie
Odpowiedź z klucza CKE
T ≈ 88 lat
Prawo rozpadu promieniotwórczego:
Moc cieplna jest wprost proporcjonalna do liczby jąder: , zatem
Albo:
Albo:
Schemat punktowania
poprawna metoda obliczenia czasu połowicznego rozpadu izotopu plutonu oraz podanie prawidłowego wyniku liczbowego wyrażonego w latach i zaokrąglonego do dwóch cyfr znaczących: T ≈ 88 lat.
Uwaga! Jeśli zdający stosuje poprawną metodę i otrzymuje wynik w latach niezaokrąglony do dwóch cyfr znaczących, może otrzymać 3 pkt pod warunkiem, że ten wynik po zaokrągleniu dałby wartość T ≈ 88 lat.
poprawne zapisanie jednego równania, z którego bezpośrednio można obliczyć T, wynikającego z prawa rozpadu promieniotwórczego i warunku zadania, oraz prawidłowe uwzględnienie danych liczbowych w tym równaniu, np. albo
LUB
– poprawne zapisanie takiego równania oraz przekształcenie go i wyznaczenie : .
poprawne zapisanie prawa rozpadu promieniotwórczego (z uwzględnieniem, poprzez oznaczenie, czasu połowicznego rozpadu) oraz poprawne zapisanie/wykorzystanie warunku o proporcjonalności mocy cieplnej do liczby jąder, np. oraz , albo w jednym równaniu albo .
rozwiązanie, w którym zastosowano niepoprawną metodę, albo brak rozwiązania.
Komentarz. Moc cieplna jest miarą liczby rozpadu jąder, proporcjonalna do liczby jąder. Ze skrócenia czasów rozpadu z 5 lat musi wynikać zmiana mocy o ~3,87%, co odpowiada czasowi połowicznego rozpadu ~88 lat.